loader
Tavuklu Yahni Tarifi

Tavuklu Yahni Tarifi

Tavuklu Yahni Tarifi; Nohutları ayıklayıp, bir gece öncesinden ya da en az 6 saat soğuksuda ıslatarak...

Tavuklu Yahni Tarifi "5 Kişilik"
Tavuklu Yahni Tarifi'nin Malzemesi;
 
* 300 gr. nohut (1,5 su bardağı)
* tavuk (temizlenip, tütsülenmiş)
* 500 gr. kuzu kol eti (kuşbaşı doğranmış)
* tuz
* 300 gr. soğan (ince kıyılmış) (3 orta boy)
* 1 çorba kş, izmir siyahı özü
* 1 adet ekmek (dilimlenip, kızartılmış)
 
Tavuklu Yahni'nin Yapılış Tarifi:
Nohutları ayıklayıp, bir gece öncesinden ya da en az 6 saat soğuksuda ıslatarak şişmeye bırakın.
 
Ertesi sabah nohutları biraz yumuşayıncaya kadar haşlayıp, kabuklanın soyun ve bir kapta Tavuğu ve eti birlikte tencereye koyun. Tuzunu katıp, sürekli kefini alarak bir kaç taşım kaynatın. Tencereyi ateşten indirin. 
 
Tavadaki yağı kızdırın. Soğanları içinde pembeleşinceye, kızarıncaya kadar kavurun. Etleri de ekleyip, onları da kızartın, ateşten alın.
 
Evliya Çelebinin Ve Yabancı Seyyahların Kayıtlarında Osmanlıda Saray Mutfağında Tavuk Hakkında Bazı Dipnotlar;
Genelde şölen niteliğindeki yemeklerde; tavuk, ekşili tavuk, güvercin, piliç, ekşili piliç, börek, bohça (poğaça), tatamaç (mantı benzeri bir yemek), ıspanak böreği, çorba, katı çorbası, kefal çorbası, baklava, çeşitli dolmalar, kebaplar  ekşi aşı, muhallebi, pilav, tavuklu pilav, kıymalı- sade ve ballı börekler bulgur pilavı, zerde, yahni, paça, kabak reçeli (kabak tatlısı olabilir) aşure, turşu çörek, gözleme, girde (açılmış yufka) nukul (bir çeşit tatlı), tarhana çorbası, simit, erişte ördek, kuzu kebabı, tavuklu börek, aşure, çeşitli soğuk şerbet ve hoşaflar sofrada yer almaktadır.
 
Kâtiplerin sofrasında görülen diğer bir tatlı çeşidi ise zırba idi. Görünen o ki, zırba badem, bal (‘asel), nişasta, zencefil, incir, zerdali ve kırmızı kuru üzüm (meviz-i sürh) ile yapılan bir çeşit muhallebiydi. Kâtiplerin önüne hangi et yemeğinin geleceği pek belli değildi. Onlara sunulan şurba-i makiyan kırk tavuktan, paşaların çorbası ise on dört tavuktan yapılmıştı. "Geleneksel Türk Mutfağı, Yöresel Yemekler, Yöresel Mutfaklar, Osmanlı Saray Mutfağı, Osmanlı Yemek Kültürü, Tavuk Yemekleri"
 
Saray mutfağının sosyal yönlerini, özellikle de itibarın nasıl ifade edildiğini incelemeye geçmeden önce, divanda verilen üç ziyafete kısaca göz atalım. Tıpkı vezirlerin normal yemekleri gibi, söz konusu ziyafetlerin üçü de dane ile başlamış, ardından tavuk çorbası gelmişti.
 
Bu sıralama, tatlıların birbiri ardına sunulmadığı normal yemeklerdeki uygulamaya aykırıydı. Böylesine ağır bir tatlı sağanağı, kalori açısından çok zengin bol et ikramıyla dengeleniyordu: tavuk yahnisi (yahni-i mahyan), koyun budu yahnisi (uca yahni), güvercin kebabı (kebab-ı kebuter), tavuk kebabı (kebab-ı makiyan), ördek kebabı (kebab-ı ördek), ve kaz kebabı (kebab-ı bat). Hâlâ yiyebilecek hali kalanlar tekrar tatlılara dalabilirdi: me’muniye ve nihayet muhallebi.
 
18 Zilka’de 1059/24 Kasım 1649 tarihinde, muhtemelen Istvan Sulyok’a veda partisi olarak verilen ziyafet için de ilk davetteki yemeklerin hemen hemen aynısı hazırlanmıştı. Yalnızca ikram sırası farklıydı; bu sefer, iki çeşit yahni ve dört çeşit kebabı (tavuk, güvercin, ördek ve kaz) tatlılar takip etmişti. Ziyafet, börek ve çömlek aşı ikramının ardından balık kavurması ve balık çorbasıyla sona ermişti.Elimizdeki defterde sıralanan muhtelif ziyafetleri karşılaştırdığımızda, sosyopolitik yapıdaki hiyerarşinin ziyafetlere yansıdığını görüyoruz. 
 
Zerde mönüde sıralanmamıştı, fakat şerhinde zerde-i ‘idiye diye bir kez geçiyordu. Ardından börek-i hürde, börek-i bohça, börek-i pazar, tavuklu (makiyan) börek-i sini, börek-i dil, peynirli ve kaymaklı börek gibi börek çeşitleri geliyordu.Zaten bu zengin ikramlardan sonra sıra yemeğin en dişe dokunur kısmında, yani et yemeklerindeydi. Bu kısım koyun eti yahnisi (yahni-i guşt) ve tavuk yahnisi (yahni-i makiyan) ile başlıyordu. Bu seride on iki farklı kebap çeşidi vardı: koyun kebabı (kebab ı guşt), tavuk kebabı, güvercin kebabı, kaz (bat) kebabı, ördek kebabı, ızgara köfte (cızbız), külbastı (ke- bab-ı kül basdı), avcı kebabı (kebab-ı şikâr), kebab-ı sarma köfte, kebab-ı şiş ve kebab-ı böbrek sarma.
 
Tavuk Etinin Faydaları Nelerdir?
Protein bakımından iyi bir besin kaynağı olan tavuk eti aynı zamanda, özel vitamin ve mineraller bakımından da zengin bir hayvansal gıdadır. Bu özellikleri sayesinde tavuk eti, kilo vermeye, kolesterolün ve tansiyonun kontrol altına alınmasına yardımcı olmaktadır. Ayrıca, bazı kaynaklara göre tavuk eti, kanser riskinin düşürülmesinde de etkilidir.
 
Tavuk Etinin Besin Değerleri Nelerdir?
Tavuk eti, C vitamini, tiamin (vitamin B kompleks), riboflavin (B-2 vitamini), niasin, B-6 vitamini, folat, B-12 vitamini, A vitamini, E vitamini, D vitamini ve K vitamini içermektedir. Ayrıca, 100 gram tavuğun yapısında bulunan besin değerleri ise şu şekildedir; Enerji → 215 kcal Protein → 18 gram Yağ → 15 gram Doymuş yağ → 4 gram Kolesterol → 75 miligram Kalsiyum → 11 miligram Demir → 0.9 miligram Magnezyum → 20 miligram Fosfor → 147 miligram Potasyum → 189 miligram Sodyum → 70 miligram Çinko → 1.3 miligram
 
Tavuk Etinin Faydaları Nelerdir?
Kırmızı ete nazaran daha kolay hazmedilen ve yağ oranı daha düşük olan tavuk etinin bazı faydaları aşağıda belirtildiği şekildedir;
 
1. Kilo Vermeye Yardımcı
Yüksek protein içerikli diyetlerin kilo vermekte etkili olduğu bilinmektedir. Tavuk eti ise, oldukça yüksek oranda protein içermektedir ve bundan dolayı da kilo vermeye yardımcıdır. Yapılan çalışmalara göre, düzenli olarak tavuk eti tüketilmesi, kilo vermeye yardımcı olmaktadır.
 
2. Tansiyon Kontrolü
Düşük yağ içeriği sayesinde tavuk eti, kan basıncının yani tansiyonun kontrol altına alınıp, dengelenmesine yardımcı olmaktadır. Yapılan bazı araştırmalara göre ise tavuk eti, hipertansiyonun düşmesini sağlamaktadır. Tabi tavuğun yağsız ve kızartma değil de haşlama şeklinde tüketilmesi daha faydalı olacaktır.
 
3. Kolesterol Kontrolü
Kırmızı ete göre, çok daha az miktarda doymuş yağ ile kolesterol içeren tavuk eti, kandaki kötü kolesterol yükselmesini önlemeye yardımcıdır. Böylece tavuk eti kalp hastalıkları gelişmesi riskini de düşürmektedir. Öte yandan, balık eti de az miktarda doymuş yağ içermektedir. Fakat, hem tavuk hem de balık etinin aşırı tüketilmesi, kalp hastalıkları gelişmesine neden olabileceğinden, kontrollü tüketilmesi daha sağlıklı olacaktır.
4. Nezle
Bilindiği gibi tavuk eti özellikle de tavuk çorbası, soğuk algınlığı ve nezle gibi hastalıklara iyi gelmektedir. Buna göre tavuk çorbası, burun ve boğaz tıkanıklığının açılmasına yardımcı olarak, nezle semptomlarının hafifletilmesini sağlamaktadır.
 
5. Protein Kaynağı
100 gram tavuk etinde 18 gram protein bulunmaktadır. Bu miktar yüksek bir değerdir. Proteinler ise amino asitlerden meydana gelmektedir ve amino asitler kasların yapı taşını oluşturmaktadır. Bunlardan dolayı tavuk eti yüksek protein içeriği sayesinde, vücut işlevleri için büyük önem taşımaktadır.
 
6. Vitamin ve Mineral Kaynağı
Tavuk sadece iyi bir protein kaynağı değil aynı zamanda çok iyi bir vitamin ve mineral kaynağıdır. Tavuk etinde bulunan özellikle de B vitamini, katarakt ve cilt bozuklukları gibi sorunları önlemektedir. Ayrıca B vitamini, bağışıklığı desteklemekte, halsizliği gidermekte, sindirimi düzenlemekte ve sinir sistemini geliştirmektedir. Bunlara ek olarak B vitamini, migren, kalp hastalıkları, saç beyazlaması, yüksek kolesterol ve diyabeti önlemektedir. Tavuğun içeriğinde bulunan D vitamini ise, kalsiyum emilimi sağlayarak, kemiklerin güçlenmesine yardımcı olmaktadır. Yine tavuk etinde bulunan A vitamini, demir gibi bazı minerallerin yapılanmasını sağlayarak, hemoglobin oluşumunu desteklemektedir. A vitamini, kas aktivitelerini desteklemekte, göz sağlığını korumakta ve anemiyi de önlemektedir.
 
Potasyum, sodyum ve fosfor içeriği sayesinde de tavuk eti, halsizliğe iyi gelmekte, kemik sağlığını, beyin fonksiyonunu, ve diş bakımını desteklemekte ve metabolik işlevlere yardımcı olmaktadır. Pişirilmesi Hakkında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar Tavuk etinin nasıl pişirildiği, sağlayacağı fayda açısından son derece önemlidir.
 
Bu durumda, tavuk eti, yağda kızartma şeklinde değil de, fırında ya da haşlama şeklinde veya ızgarada kendi yağı ile pişmesi halinde daha sağlıklı ve besleyici olacaktır. Ayrıca, tavuk etini pişirir pişirmez tüketmek de çok önemlidir. Çünkü pişirilip daha sonra yeniden ısıtılan tavuk eti besin değerlerinin bir kısmını kaybetmektedir.
 
Ek olarak, organik ve işlem görmemiş tavuk eti tüketilmesi de önemlidir. Uyarılar Günümüzde tavuk üretimi hakkında birçok olumsuz söylenti bulunmaktadır. Bu söylentilerin bir kısmı ise maalesef doğrudur.
 
Normal koşullarda büyümesine müsaade edilmeyen tavuklar, bazen de bir takım kimyasallar ve ilaçlar ile beslenerek, olması gereken boyutlarından daha iri hale gelmektedir. Ayrıca bu gibi kimyasal ve ilaçlar, tavukların daha hızlı büyümesine ve dolayısıyla da, sağlıksız olmalarına neden olmaktadır. Bundan dolayı tavuk eti tüketirken çok dikkatli olunmalıdır. Özellikle de, nerede ve nasıl beslenip, üretildiği belli olmayan tavuk eti ve ürünlerinden uzak durmak, son derece önemlidir.
 
Eğer imkan varsa, köylerden ve kasabalardan organik tavuk satın almak daha sağlıklı olacaktır. Diğer yandan, tavuğun faydalı etki göstermesi için pişirilme şekline dikkat edilmesi de önemli bir husustur. Bu doğrultuda, zaten içeriğinde yağ bulunan tavuğu, yağda kızartmak, besin değerlerini büyük ölçüde azaltacaktır.
 
Bundan dolayı, tavuk etini haşlama, ızgara ya da fırınlanmış şekilde tüketmeye özen göstermek, besin değerlerinin korunması ve fayda sağlaması açısından oldukça dikkat edilmesi gereken bir husustur.
 

 



  • Facebook'ta paylaş

Bu Habere Yorum Yap

   
 
 

Benzer Haberler